Makatta siğil (anal kondilom): belirtiler ve muayene

Makat çevresinde ele gelen küçük bir kabarıklık siğil, hemoroid veya başka bir deri oluşumu olabilir. Kaşıntı ya da kanama bu ayrımı tek başına sağlamaz. Dışarıdan görünen bir siğil varsa anal kanalın içinde de lezyon bulunup bulunmadığı gerektiğinde araştırılır; yalnızca dış deriye bakmak değerlendirmeyi tamamlamayabilir.

Dış deri ile anal kanalın farkı

Perianal bölge, anüsün çevresindeki deridir. Anal kanal ise içeride kalan bölümdür. HPV ile ilişkili siğiller bu alanlardan birinde veya ikisinde bulunabilir. “Anal kondilom”, bu yerleşimdeki siğiller için kullanılan tıbbi addır.

CDC’nin anogenital siğil kılavuzu, dış anal siğili bulunan kişilerde kanalın da değerlendirilmesinin yararlı olabileceğini belirtir. Bu, herkese aynı inceleme yapılacağı anlamına gelmez; lezyonun yeri ve muayene bulguları belirleyicidir.

Anal bölgede siğil bulunmasından kişinin hangi cinsel teması yaşadığı veya bulaşın kimden olduğu çıkarılamaz. Anal temas öyküsü olmayan kişilerde de görülebilir. Bulaş zamanı hakkındaki belirsizlikler HPV nasıl bulaşır? yazısında ele alınır.

Siğil, hemoroid ve diğer kabarıklıklar

Siğiller küçük, tek veya kümelenmiş kabarıklıklar şeklinde fark edilebilir. Ağrı yapmayabilir; kaşıntı, yüzeysel kanama veya akıntı eşlik edebilir. ASCRS hasta bilgilendirmesi, belirtisiz olabilen lezyonların da bulunduğunu açıklar.

Hemoroid, anal çatlak ve apse gibi durumlar da bu bölgede yakınmaya yol açabilir. Dışkılama sırasında keskin ağrı, sürekli zonklama veya bir şişliğin ele gelmesi farklı nedenlerle ilişkili olabilir. NHS’nin anal ağrı bilgisi, bunları ayırıcı değerlendirmede ele alır. Aynayla bakarak veya fotoğraf karşılaştırarak kendi kendine tanı konulmamalıdır.

Hangi bölüme başvurulmalı, muayenede ne yapılır?

Makat çevresi ve anal kanal lezyonları için genel cerrahi veya kolorektal cerrahi değerlendirmesi uygundur. Dış derideki tanısı belirsiz oluşumlarda dermatoloji de değerlendirme yapabilir. Penis, skrotum veya idrar deliğinde eşlik eden lezyonlar varsa üroloji ayrıca devreye girebilir. Yerleşime göre başvuru seçenekleri genital siğile hangi doktor bakar? rehberinde açıklanır.

Muayenede kabarıklığın başlangıcı, büyümesi, önceki tedaviler, kanama ve ağrı sorulur. Dış deri incelenir; gerekli görülürse parmakla muayene veya anal kanalın bir aletle görülmesini sağlayan anoskopi yapılabilir. Kanal içindeki siğiller için CDC, kolorektal uzman görüşü alınmasını önerir.

Tanısı belirsiz, ülserleşmiş, sert veya alışılmadık görünümlü bir alandan örnek alınması gerekebilir. Biyopsi kararı bütün kabarıklıkların kanser olduğu anlamına gelmez; farklı dokuları ayırmak içindir. HPV testi de tek başına kabarıklığın siğil olduğunu doğrulayan bir test olarak kullanılmaz.

Tedavinin yeri ve kapsamı

Dış deriye uygulanabilen bir tedavi anal kanalın içine uygun olmayabilir. Lezyonun sayısı, yaygınlığı ve yerleşimi; kişinin sağlık durumu ve önceki yanıtıyla birlikte değerlendirilir. İlaç, dondurma veya cerrahi yöntemlerin seçimi için genel bilgiler genital siğil tedavi seçenekleri sayfasındadır.

BASHH kılavuzu, tedaviyi anatomik bölge ve kişisel koşullarla birlikte ele alır. El-ayak siğilleri için alınan yakıcı ürünler, ev tipi dondurma spreyleri veya başkasına verilmiş ilaçlar makat bölgesinde denenmemelidir. Bir yöntemin “lazer” adını taşıması da herkes için uygun olduğunu göstermez.

Tedaviden sonra takip

Görünür siğillerin alınması, HPV ile ilgili bütün belirsizlikleri ortadan kaldırmaz. Yeniden lezyon çıkabilir; kontrolün sıklığı yerleşime, tedaviye ve varsa bağışıklığı etkileyen durumlara göre planlanır. Tekrarlayan genital siğiller ayrı yazıda açıklanır.

NHS genital siğil bilgisi, partnerle iletişimi ve korunmanın sınırlarını da ele alır. Prezervatif örtmediği derideki teması bütünüyle engellemez. Tedavi sırasında cinsel temasa dönüş, kullanılan yönteme ve iyileşmeye göre konuşulmalıdır.

Siğil tanısı, tek başına anal kanser tanısı değildir. Kanser öncüsü hücre değişiklikleri farklı bir değerlendirme ve takip gerektirir; görünüşten HPV tipi belirlenemez. ASCRS’nin hasta rehberi siğil ile anal displazi kavramlarını ayırır. Kontrol planında hangi bulgunun izlendiğini hekiminizden öğrenin.

Kontrolü beklememek gereken durumlar

Şiddetli anal ağrıya ateş veya titreme eşlik ediyorsa aynı gün değerlendirme gerekir. Durmayan ya da fazla miktarda kanamada acil sağlık hizmetine başvurun. Yeni kanama, iyileşmeyen yara, giderek büyüyen sert oluşum veya sürekli akıntı da yalnızca “siğildir” diye bekletilmemelidir.

Genital bölgede eşlik eden bulgularınız için üroloji muayenesi talep edebilirsiniz. Anal kanal yakınmalarında uygun cerrahi bölümün değerlendirmesi gerekebileceğini randevu öncesinde belirtin.

Sık sorulan sorular

Anal siğil mutlaka anal ilişkiyle mi bulaşır?

Hayır. Anal temas öyküsü olmayan kişilerde de görülebilir. Lezyonun yerinden bulaşın biçimi, zamanı veya kaynağı kesinleştirilemez.

Makat çevresinde siğil varsa içeride de var mıdır?

Her zaman değil. Dış ve iç bölge birlikte etkilenebilir; kanalın incelenip incelenmeyeceğine yakınmalar ve muayene bulgularıyla karar verilir.

Makat siğili kanser olduğu anlamına gelir mi?

Hayır. Siğil ile kanser öncüsü hücre değişiklikleri aynı tanı değildir. Alışılmadık veya kalıcı lezyonlar değerlendirilir; gerekli durumda biyopsi ve kişisel takip planı yapılır.