Penis Kırılması Nedir?

Penis kırılması, ereksiyon halindeki peniste sertleşme dokusunu çevreleyen tunika albuginea adlı dayanıklı tabakanın yırtılmasıdır. Genellikle ani bükülme veya çarpma sonrasında gelişir ve ürolojik acil durum kabul edilir. Ani bir çatlama sesi, ağrı, ereksiyonun hızla kaybolması, şişme ve morarma tipik belirtilerdir. Böyle bir yaralanmadan şüphelenildiğinde evde düzelmesini beklemek yerine acil tıbbi değerlendirme gerekir.

Penis kırılması nasıl oluşur?

Peniste kemik bulunmaz. “Kırılma” sözcüğü, ereksiyon sırasında kanla dolan korpus kavernozumları çevreleyen tunika albugineanın yırtılmasını ifade eder.

Ereksiyon sırasında bu tabaka incelir ve ani bükülmeye karşı daha hassas hale gelir. Yaralanma en sık cinsel ilişki sırasında erekte penisin kontrolsüz biçimde bükülmesi veya partnerin vücuduna çarpmasıyla oluşabilir. Daha seyrek olarak zorlayıcı mastürbasyon, erekte penisin üzerine dönme veya başka bir künt travma da benzer yaralanmaya neden olabilir.

Travmanın nasıl oluştuğu tek başına tanı koydurmaz. Önemli olan olayın öyküsü ve sonrasında gelişen bulgulardır.

Penis kırılmasının belirtileri nelerdir?

Penis kırılmasında belirtiler çoğunlukla travma anında veya hemen sonrasında ortaya çıkar.

Tipik bulgular şunlardır:

• ani çatlama, kopma veya patlama benzeri ses,
• ani başlayan ağrı,
• ereksiyonun hızla kaybolması,
• penis gövdesinde hızla gelişen şişlik,
• cilt altında kanamaya bağlı morarma,
• penis şeklinde veya yönünde belirgin değişiklik.

Bu bulguların tümünün aynı anda bulunması şart değildir.

Özellikle travma sonrasında hızlı şişme, morarma ve ereksiyon kaybı gelişiyorsa penis kırılması açısından değerlendirme gerekir.

İdrarda kan veya idrar yapamama neden önemlidir?

Penis kırılmasına bazı hastalarda idrar kanalını oluşturan üretra yaralanması eşlik edebilir.

Aşağıdaki bulgular üretra hasarı olasılığını artırır:

• penis ucundan kan gelmesi,
• idrarda görünür kan,
• idrar yaparken belirgin ağrı,
• idrar yapmakta güçlük,
• hiç idrar yapamama.

Bu belirtilerin bulunması değerlendirmeyi daha da acil hale getirir.

Penis ucunda kan görülmemesi ise üretra yaralanmasını tek başına dışlamaz. Şüpheli durumlarda üretranın ayrıca değerlendirilmesi gerekebilir.

Her penis travması penis kırılması mıdır?

Hayır.

Cinsel ilişki veya başka bir travmadan sonra penis çevresinde morarma ve hematom gelişebilir ancak tunika albuginea yırtılmamış olabilir. Bu durumlar bazen gerçek penis kırılmasını taklit edebilir.

Yüzeysel damar yaralanması veya tunika yırtığı bulunmayan travmaların tedavisi penis kırılmasından farklı olabilir.

Ancak morarmanın görünümüne bakarak bu ayrımı evde yapmak güvenilir değildir. Özellikle travma sırasında ani ses, ereksiyon kaybı ve hızlı şişlik yaşandıysa değerlendirme ertelenmemelidir.

Penis kırılması tanısı nasıl konur?

Tipik penis kırılmasında travmanın öyküsü ve fizik muayene çoğu zaman tanı açısından güçlü bilgi sağlar.

Her hastada görüntüleme yapılması zorunlu değildir.

Tanının net olmadığı durumlarda:

• ultrasonografi,
• manyetik rezonans görüntüleme (MR)

tunika albugineadaki yırtığın değerlendirilmesine yardımcı olabilir.

MR, bazı belirsiz olgularda ultrasonografiden daha ayrıntılı görüntü sağlayabilir; ancak hangi incelemenin gerekli olduğu klinik duruma ve erişilebilirliğe göre belirlenir.

Üretra yaralanmasından şüpheleniliyorsa retrograd üretrografi veya sistoskopi gibi ek incelemeler gündeme gelebilir.

Penis kırılması nasıl tedavi edilir?

Gerçek penis kırığı doğrulandığında temel tedavi yaklaşımı yırtılmış tunika albugineanın cerrahi olarak onarılmasıdır.

Cerrahi sırasında genel olarak:

• yırtığın yeri belirlenir,
• birikmiş kan ve yaralanma alanı değerlendirilir,
• tunika albugineadaki yırtık kapatılır,
• eşlik eden başka yaralanmalar varsa bunlar değerlendirilir,
• üretra yaralanması saptanmışsa gerekli onarım planlanır.

Güncel kılavuzlar, penis kırığında cerrahi onarımın konservatif izleme göre uzun dönem şekil ve fonksiyon sorunlarını azaltması nedeniyle tercih edilmesini desteklemektedir.

Tedavide zamanlama neden önemlidir?

Penis kırılması şüphesinde değerlendirme ertelenmemelidir.

EAU kılavuzu, penis kırığı tanısı konduğunda cerrahi onarımı ve mümkün olduğunda erken müdahaleyi desteklemektedir. Literatürde ilk 24 saat sık kullanılan hedef zaman aralığıdır.

Bununla birlikte 24 saat geçmiş olması “artık yapılacak bir şey yok” anlamına gelmez.

Çalışmalar, gecikmiş başvurularda da cerrahi değerlendirmenin ve gerektiğinde onarımın düşünülmesi gerektiğini göstermektedir. Bu nedenle travmadan sonra saatler veya günler geçmiş olsa bile penis kırılmasından şüpheleniliyorsa değerlendirme yapılmalıdır.

Tedavi edilmezse hangi sorunlar gelişebilir?

Penis kırığının cerrahi dışı izlenmesi veya gerçek yaralanmanın gözden kaçması uzun dönemde komplikasyon riskini artırabilir.

Bunlar arasında:

• peniste eğrilik,
• sertleşme fonksiyonunda bozulma,
• ağrılı ereksiyon,
• sert plak veya nodül gelişimi,
• kalıcı hematom veya fibrotik değişiklikler

yer alabilir.

Üretra da yaralanmışsa idrar kanalında darlık gibi ek sorunlar gelişebilir.

Bu komplikasyonların görülme olasılığı yaralanmanın yaygınlığına, eşlik eden hasarlara ve tedavi sürecine göre değişir.

Penis kırılması sonrası iyileşme nasıl değerlendirilir?

İyileşme yalnız yara yerinin kapanmasıyla değerlendirilmez.

Takip sürecinde gerektiğinde:

• yara iyileşmesi,
• ağrı ve şişlik,
• penis eğriliği,
• ereksiyon fonksiyonu,
• idrar yapma durumu

değerlendirilebilir.

Cinsel aktiviteye ne zaman dönülebileceği için herkese uygulanabilecek sabit bir süre vermek doğru değildir. Yaralanmanın boyutu, cerrahi onarım ve eşlik eden üretra yaralanması gibi faktörler bu süreyi değiştirebilir. Bu nedenle aktiviteye dönüş zamanı takip eden hekimin değerlendirmesine göre belirlenir.

Penis kırılması şüphesinde ne yapılmalı?

Ereksiyon sırasında travma sonrasında ani ses, ağrı, hızlı ereksiyon kaybı, şişme veya morarma gelişmişse acil tıbbi değerlendirme gerekir.

Özellikle penis ucundan kan gelmesi, idrarda kan görülmesi veya idrar yapamama eşlik ediyorsa üretra yaralanması da olabileceğinden durum daha ayrıntılı değerlendirilmelidir.

Buz uygulamak, ağrı kesici almak veya şişliğin geçmesini beklemek gerçek penis kırığının tıbbi değerlendirmesinin yerine geçmez.

Nötr bilgilendirme notu

Bu içerik genel tıbbi bilgilendirme amacı taşır. Penis travmasının türü ve tedavi gerekliliği yalnız belirtilere bakılarak uzaktan belirlenemez. Ani travma sonrası penis kırılması veya üretra yaralanması şüphesi varsa acil sağlık değerlendirmesi gerekir.